YALAN HABER
ABD’ye ait bir savaş gemisinin yardım amacıyla Mersin’e geleceği iddia edildi.
DOĞRUSU NE?
Konuyla ilgili açıklama yapan Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu Amerika’dan Türkiye’ye bu yönde bir talep gelmediğini ve böyle bir talep gelse dahi bir savaş gemisinin Türkiye karasularına girmesine izin verilmesinin söz konusu olmadığını söyledi.
YALAN HABER
Bazı sosyal medya hesaplarında Bursa’da kullanılmayan konteynırların deprem bölgesinde sevk edilmediği iddia edildi.
DOĞRUSU NE?
Söz konusu paylaşımı yapan kişi daha sonra valiliğin kendisiyle iletişime geçtiğini ve durumu aktardığını iletti. Buna göre, Bursa’daki AFAD konteynerları Osmaniye’ye gönderildi. Geri kalanı da deprem olma ihtimaline karşı Bursa’da bırakıldı. Deprem bölgesinde altyapı çalışmaları yapıldıkça gönderim devam edecek.
YALAN HABER
Kaleli Medya isimli bir hesap tarafından enkaz altında canlı insanlar olmasına rağmen moloz kaldırma işlemlerinin başlatıldığı iddia edildi.
DOĞRUSU NE?
Moloz kaldırma çalışmaları el veya kürekle yapılmaz, kepçeyle yapılır. Videoda da görüldüğü üzere kalabalık bir ekip arama çalışmalarına devam etmektedir. Ayrıca Cumhurbaşkanı Yardımcısı Fuat Oktay: “Enkazlar kaldırılmadan önce savcılıklarca enkazlardan delillerin toplanması son derece kritik. Bu deliller toplanmadan enkazlar kaldırılmayacak”şeklinde bir açıklamada bulundu.
YALAN HABER
Cumhuriyet ve Birgün gazetelerinde AK Parti’li belediyeler tarafından deprem sonrası eğlence konseptli ihaleler açıldığı iddia edildi.
DOĞRUSU NE?
Söz konusu ihaleye başvuru "Ocak" ayında yapılıyor. Onay tarihi ise "1 Şubat 2023". Yani depremden önceki günlerde yapılmış bir ihale.
YALAN HABER
Karar Gazetesi Yazarı Elif Çakır, “Halk eliyle, tırnaklarıyla vatandaşı enkazdan çıkarıyor, AFAD yetkilileri elinde kameralarla kurtarmış gibi yapıyorlar” şeklinde bir iddiada bulundu.
DOĞRUSU NE?
AFAD yetkilileri ve sağlık ekipleri depremzedelere zarar gelmemesi için belli teknikler kullanarak insanları enkaz altından kurtarmaktadır.
YALAN HABER
Sosyal medyada uçan parlak bir cismin göründüğü bir video paylaşılarak, "Türkiye'deki depremden önce." çekildiği iddiası dile getirildi.
DOĞRUSU NE?
Videonun 25.09.2022'de Telegram'da, 07.10.2022'de Twitter'da ve 18.01.2023'te de TikTok'ta paylaşıldığı tespit edildi. Tweet'te, videonun Kazakistan'da Rusya tarafından kullanılan Baykonur Uzay Üssü'nü gösterdiği ifade ediliyor. Telegram'da ise, söz konusu görüntünün Kazakistan'da bulunan Balkaş şehrinde çekildiği yazıldı.
YALAN HABER
Sosyal medyada bir tırın önündeki sivil aracı ezdiği anı gösteren bir video paylaşılarak, "Yardım tırı önünü kesen yağmacı aracı böyle ezdi." iddiasında bulunuldu.
DOĞRUSU NE?
Videonun Şili'de meydana gelen bir olaya ait olduğu tespit edildi.
YALAN HABER
Bazı sosyal medya hesaplarında DASK zorunlu deprem sigortasından yararlanmak için 15 gün içinde ihbar zorunluluğu olduğu iddia edildi.
DOĞRUSU NE?
DASK’ın genel şartlarında riskin gerçekleştiğinin öğrenilmesinden itibaren 15 günlük ihbar yükümlülüğü vardır. Ancak DASK, doğal afet dönemlerinde hasar ihbarında süre kısıtlaması uygulamamaktadır. Dolayısıyla 10 ilimizi kapsayan son deprem felaketinde evleri hasar gören sigortalıların ihbar için süre kısıtlaması bulunmamaktadır.
YALAN HABER
Bazı basın yayın organları ve sosyal medya hesaplarında futbolcu Josef De Souza’nın deprem bölgesinden bir kız çocuk evlat edindiği iddia edildi.
DOĞRUSU NE?
Bahsi geçen fotoğraf, Beşiktaşlı futbolcunun afetzede çocukları ziyaretinde çekilen bir kare. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı yaptığı açıklamada, deprem sonrası aile ve yakınlarına ulaşılamayan çocukların kuruluş bakımına alındığını ve ihtiyaçlarının karşılandığını belirmektedir.Çocukların biyolojik yakınlarına ulaşılması için il müdürlüklerinde çalışmalar sürmektedir. Bu aşamada depremden etkilenmiş ve aileleri bulunamamış çocukların evlat edinilmesi mümkün değildir. Josef De Souza da sadece Mersin’e getirilen afetzede çocuklara moral vermek için ziyarette bulunmuştur.
YALAN HABER
Kahramanmaraş’ta meydana depremin ardından sosyal medyadan, Bilecik’te de deprem olacağını, bu nedenle yardım malzemeleri götürmek için yola çıkanlara izin verilmediğine dair bir ses kaydı paylaşıldı.
DOĞRUSU NE?
İddiası asılsız çıkan tır şöförü M.T., Bilecik’te gözaltına alındı.
YALAN HABER
Bir sosyal medya fenomeni tarafından Alevilere yardım götürülmediği iddia edildi.
DOĞRUSU NE?
Depremlerin ardından bütün yardımlar AFAD koordinasyonunda dil, din, ırk ayrımı gözetmeksizin bütün depremzedelere ulaştırılmıştır.
YALAN HABER
Edirne F Tipi Cezaevi’nde tutuklu bulunan Selahattin Demirtaş 10 Şubat'ta deprem rakamlarının yalan olduğunu iddia etti.
DOĞRUSU NE?
İçişleri Bakanlığından yapılan açıklamada henüz enkazlarda arama-kurtarma çalışmalarının devam ettiği ve Türkiye'nin her tarafından buraya savcılar görevlendirilip adli tıp uzmanları ve doktorların da görevlendirildiği bilgisi paylaşılmıştır.
YALAN HABER
“Binayı Yapan Iraklı Bir Müteahhit, Merdiveni Yapan Bir Japon Şirketi” İddiası
DOĞRUSU NE?
İddiaya konu fotoğraf montaj yöntemiyle manipüle edilmiştir.
Fotoğrafın montajlanmamış orijinal hali, 2013’te Halep’te yaşanan bir hava saldırısının ardından AFP muhabiri tarafından çekilmiştir.
YALAN HABER
“AFAD’dan Acil Gönüllü Çağrısı” İddiası
DOĞRUSU NE?
Sosyal medyada “Acil Gönüllü Çağrısı” başlığıyla paylaşılan, “3 bin kişilik AFAD çadır kentindeki çalışmalarda yer almak üzere kadın ve erkek gönüllülere ihtiyaç vardır” iddiaları asılsızdır.
AFAD’dan yapılan bir “Acil Gönüllü Çağrısı” söz konusu değildir. 166 bin 334 arama kurtarma ve destek personeli afet bölgesinde çalışmalara devam etmektedir.
İhtiyaç halinde bölgelere personel sevkiyatı planlama doğrultusunda gerçekleştirilmektedir.
YALAN HABER
“Gaziantep’te Yağma Yapmaya Kalkışan Suriyeliler Tekme Tokat Dövüldü” İddiası
DOĞRUSU NE?
İddiaya konu görüntülerdeki olayın deprem bölgesiyle herhangi bir ilgisi bulunmamaktadır. Görüntülerin 2022 yılının Eylül ayında, Sakarya’nın Serdivan ilçesinde yaşanan bir olaya ait olduğu tespit edilmiştir.